Kalk op het gazon: waarom, wanneer en hoeveel kalk strooien?
Kalk op het gazon wordt in Nederland veel gebruikt. Vooral in het najaar, de winter en het vroege voorjaar ziet u regelmatig dat kalk over gazons wordt gestrooid. Maar waarom doen we dit eigenlijk? En heeft ieder gazon ieder jaar kalk nodig?
Het belangrijkste doel van kalk is niet om het gras direct te voeden of om mos simpelweg te laten verdwijnen. Kalk wordt vooral gebruikt om een te lage pH van de bodem te corrigeren. Daarom is het belangrijk om eerst te begrijpen wat pH is en wat de toestand van uw bodem is.
Wat doet kalk op het gazon?
De bodem heeft een bepaalde zuurgraad. Deze wordt uitgedrukt met de pH-waarde.
Wanneer de bodem te zuur wordt, kunnen verschillende processen in de bodem veranderen. Ook de beschikbaarheid van voedingsstoffen voor het gras wordt beïnvloed door de pH.
Door een geschikte kalkmeststof te gebruiken kan een te zure bodem geleidelijk minder zuur worden en kan de pH stijgen.
Wageningen University & Research beschrijft pH als een belangrijke factor voor onder andere de beschikbaarheid van voedingsstoffen, de bodemstructuur en biologische activiteit in de bodem.
Meer technische achtergrondinformatie vindt u bij Wageningen University & Research .
Waarom is de pH belangrijk voor gras?
Graswortels groeien in de bodem en nemen daar water en voedingsstoffen op. De chemische omstandigheden in die bodem bepalen mede hoe goed verschillende voedingsstoffen beschikbaar zijn.
Een goede pH ondersteunt daarom de omstandigheden waarin gras kan groeien.
Een te lage pH kan de beschikbaarheid van verschillende voedingsstoffen verminderen. Maar een te hoge pH is eveneens niet ideaal.
Het doel van bekalken is dus niet: hoe hoger de pH, hoe beter.
Het doel is een pH die past bij het gras en het aanwezige bodemtype.
Heeft ieder gazon kalk nodig?
Nee. Kalk op het gazon is niet automatisch ieder jaar nodig.
Wanneer de pH al goed is, heeft extra kalk weinig zin en kan onnodig bekalken de pH uiteindelijk te ver verhogen.
Daarom is een bodem- of pH-test veel betrouwbaarder dan automatisch ieder voorjaar of najaar een zak kalk over het gazon te verdelen.
Hoe weet u of het gazon kalk nodig heeft?
De beste manier is de bodem onderzoeken. Dat kan met een eenvoudige pH-test, maar voor een nauwkeuriger beeld kan een uitgebreider bodemonderzoek worden uitgevoerd.
Een bodemonderzoek kan naast pH ook informatie geven over de samenstelling en voedingsstatus van de bodem.
Op basis daarvan kan veel gerichter worden bepaald of bekalking werkelijk nodig is.
Welke pH is goed voor gras?
Er bestaat niet één perfecte pH voor iedere tuin. De gewenste waarde is afhankelijk van onder andere het bodemtype, de meetmethode en de grassoorten.
Daarom moet u voorzichtig zijn met algemene uitspraken zoals “een gazon moet altijd pH 6,5 hebben”.
Professionele Nederlandse bemestingsadviezen voor grasland laten bijvoorbeeld zien dat de gewenste pH verschilt tussen veen en andere grondsoorten.
Voor een particuliere tuin is het daarom verstandiger om een bodemmeting te beoordelen in combinatie met het bodemtype dan blind één universeel getal te volgen.
Waarom wordt grond zuurder?
De pH van een bodem kan in de loop van de tijd veranderen. Dat gebeurt door natuurlijke bodemprocessen, uitspoeling, opname door planten en het gebruik van bepaalde meststoffen.
Op sommige gronden kan daarom na verloop van tijd opnieuw bekalking nodig zijn. Maar hoe snel dat gebeurt verschilt sterk per tuin.
Wanneer kalk op het gazon strooien?
Kalk kan op verschillende momenten worden toegepast, maar de bodem- en weersomstandigheden zijn belangrijker dan alleen de maand op de kalender.
In particuliere tuinen wordt kalk vaak in het najaar, de winter of het vroege voorjaar gebruikt.
Een praktische periode kan bijvoorbeeld zijn wanneer:
- de bodem niet bevroren is;
- het gazon niet extreem droog is;
- er geen zware regen wordt verwacht die materiaal direct kan wegspoelen;
- uit een bodemtest blijkt dat bekalking nodig is.
Kalk in het najaar
Het najaar wordt vaak gebruikt voor bodemonderhoud. Wanneer uit een pH-test blijkt dat de bodem te zuur is, kan dit een geschikt moment zijn om kalk toe te passen.
Het voordeel is dat de kalk gedurende de natte periode geleidelijk kan reageren met de bodem.
Kalk in de winter
Ook tijdens een zachte winter kan kalk worden toegepast, zolang de omstandigheden geschikt zijn.
Strooi niet op een volledig bevroren bodem en kies bij voorkeur een moment waarop het product gelijkmatig kan worden verdeeld.
Kalk in het voorjaar
Ook in het vroege voorjaar kan bekalking mogelijk zijn.
Wanneer u in dezelfde periode het gazon wilt bemesten, controleer dan wel de gebruiksaanwijzing van de gebruikte producten. Niet iedere kalkmeststof en meststof hoeft op exact hetzelfde moment te worden toegepast.
Kan kalk tegelijk met mest worden gestrooid?
Dat hangt af van de producten. Kalk beïnvloedt de chemische omstandigheden in de bodem en sommige combinaties met meststoffen zijn niet ideaal om gelijktijdig toe te passen.
Volg daarom altijd het etiket van beide producten. Wanneer twijfel bestaat, kan het verstandig zijn om enige tijd tussen bekalking en bemesting te laten.
Ga dus niet automatisch uit van de regel dat kalk en mest altijd samen kunnen.
Is kalk hetzelfde als gazonmest?
Nee. Dit is een belangrijk verschil.
Gazonmest wordt gebruikt om voedingsstoffen aan het gras te leveren. Afhankelijk van het product gaat het bijvoorbeeld om stikstof, fosfaat, kalium en andere elementen.
Kalk wordt voornamelijk toegepast om de zuurgraad van de bodem te beïnvloeden.
Kalk is daarom geen vervanging voor een goed bemestingsplan.
Helpt kalk tegen mos?
Dit is waarschijnlijk een van de bekendste ideeën over kalk op het gazon.
Veel mensen zien mos en denken direct: “de bodem is zuur, dus ik moet kalk strooien.”
Maar zo eenvoudig is het niet.
Mos kan ook ontstaan door:
- veel schaduw;
- langdurig vochtige grond;
- bodemverdichting;
- slechte waterafvoer;
- te kort maaien;
- een zwakke of dunne grasmat.
Mos is daarom geen betrouwbare pH-meter.
Wanneer mos aanwezig is maar de pH al goed is, lost extra kalk de werkelijke oorzaak niet op.
Lees hierover ook onze uitgebreide uitleg: mos in het gazon: oorzaken, verwijderen en voorkomen .
Kan te veel kalk schadelijk zijn?
Ja. Meer kalk is niet automatisch beter.
Wanneer te veel kalk wordt gebruikt, kan de pH te hoog worden. Ook een te hoge pH kan de beschikbaarheid van bepaalde voedingsstoffen ongunstig beïnvloeden.
Daarom moet de hoeveelheid kalk worden afgestemd op de huidige pH, gewenste pH, het bodemtype en de eigenschappen van het gebruikte product.
Hoeveel kalk moet u op het gazon strooien?
Er bestaat geen universele hoeveelheid die voor ieder gazon correct is.
De benodigde hoeveelheid hangt onder andere af van:
- de huidige pH;
- de gewenste pH;
- het bodemtype;
- het organische-stofgehalte;
- de oppervlakte van het gazon;
- de neutraliserende waarde van het kalkproduct.
Gebruik daarom de dosering op het product in combinatie met de resultaten van een bodemonderzoek.
Bij een grote correctie van de pH is een professioneel bodemadvies verstandiger dan willekeurig extra kalk gebruiken.
Welke soorten kalk zijn er voor het gazon?
In tuincentra en webshops zijn verschillende kalkproducten verkrijgbaar. De samenstelling kan verschillen.
U ziet bijvoorbeeld producten op basis van calciumcarbonaat en kalkproducten waaraan magnesium is gekoppeld.
Kijk daarom niet alleen naar het woord “gazonkalk” op de verpakking, maar controleer ook:
- de samenstelling;
- de neutraliserende waarde;
- de aanbevolen dosering;
- of magnesium aanwezig is;
- de gebruiksinstructies van de fabrikant.
Wat is magnesiumkalk?
Sommige kalkmeststoffen bevatten naast calcium ook magnesium. Magnesium is een voedingselement dat onder andere een rol speelt bij de vorming van chlorofyl.
Maar ook hier geldt: een product met magnesium is niet automatisch beter voor ieder gazon.
Wanneer de bodem al voldoende magnesium bevat, hoeft extra magnesium niet noodzakelijk te zijn.
Hoe strooit u kalk gelijkmatig?
Meet eerst de oppervlakte van het gazon en bereken de benodigde hoeveelheid volgens het gekozen product en bodemadvies.
Bij een klein gazon kan kalk met de hand worden verdeeld, maar gelijkmatig strooien vraagt aandacht.
Bij grotere oppervlakken is een strooiwagen vaak nauwkeuriger.
Een praktische methode is de totale hoeveelheid in twee delen te verdelen. Strooi de eerste helft in één richting en de tweede helft haaks daarop. Zo wordt de verdeling gelijkmatiger.
Moet u na het kalk strooien water geven?
Dat hangt mede af van het product en de weersomstandigheden. Volg altijd de aanwijzingen op de verpakking.
Lichte regen na toepassing kan helpen om korrels in contact met de bodem te brengen, maar strooien vlak voor extreme regen is niet verstandig.
Kalk na verticuteren
Na verticuteren is de bodem op verschillende plaatsen beter bereikbaar. Dat betekent echter niet dat kalk automatisch nodig is.
Verticuteren en bekalken hebben verschillende doelen.
Verticuteren verwijdert voornamelijk mos en vilt uit de grasmat. Kalk wordt gebruikt om een te lage pH te corrigeren.
Lees meer over gazon verticuteren .
Kalk bij kale plekken in het gazon
Ook kale plekken betekenen niet automatisch dat kalk nodig is.
Kale plekken kunnen ontstaan door droogte, bodemverdichting, hondenurine, schaduw, wateroverlast of intensief gebruik.
Daarom moet eerst de oorzaak worden bepaald.
Lees onze uitleg over kale plekken in het gazon .
Kalk en bodemverdichting
Bekalken en beluchten zijn eveneens twee verschillende werkzaamheden.
Wanneer de bodem fysiek sterk is verdicht, maakt kalk die bodem niet automatisch los.
Bij bodemverdichting kan mechanisch beluchten nodig zijn.
Lees hierover: gazon beluchten .
De grootste fout: automatisch ieder jaar kalk strooien
Een jaarlijks schema kan eenvoudig lijken: kalk in de winter, mest in het voorjaar en klaar.
Maar iedere bodem is anders.
Wanneer de pH al goed is, is er geen reden om de bodem steeds verder te bekalken.
Een betere werkwijze is:
- controleer de conditie van het gazon;
- meet indien nodig de pH;
- beoordeel het bodemtype;
- bepaal of kalk werkelijk nodig is;
- bereken de juiste hoeveelheid;
- strooi gelijkmatig;
- controleer later opnieuw de bodem.
Wat zeggen onafhankelijke bronnen over kalk en pH?
Nederlandse bemestingsadviezen benadrukken dat zowel een te lage als een te hoge pH ongunstig kan zijn. Bekalking is daarom bedoeld om een te lage pH te corrigeren, niet om de pH zonder reden steeds verder te verhogen.
Voor meer achtergrondinformatie kunt u de publicaties van Wageningen University & Research raadplegen.
Voor algemene informatie over een gezond gazon, bodem, voeding en kalk kunt u ook kijken bij Milieu Centraal .
TOPIARVORM: eerst kijken naar de bodem, daarna behandelen
Bij TOPIARVORM kijken we bij gazonproblemen niet alleen naar wat er boven de grond zichtbaar is. De bodem, waterhuishouding, verdichting, licht en onderhoud spelen allemaal een rol.
Heeft uw gazon veel mos, kale plekken, slechte groei of twijfelt u of kalk op het gazon nodig is? Dan is het verstandig om eerst naar de oorzaak te kijken.
Afhankelijk van de situatie kunnen we helpen met:
- beoordeling van het gazon;
- bodemverbetering;
- verticuteren;
- beluchten;
- doorzaaien;
- bemesting;
- beregening;
- gazonrenovatie;
- aanleg van nieuwe graszoden.
Wij werken in Eindhoven, Veldhoven en omliggende plaatsen.
Heeft u problemen met uw gazon? Stuur TOPIARVORM via WhatsApp enkele duidelijke foto’s en vermeld ongeveer hoeveel vierkante meter het gazon is. Dan kunnen we eerst bekijken welke aanpak logisch is.
Veelgestelde vragen over kalk op het gazon
Waarom strooien mensen kalk op het gazon?
Kalk wordt voornamelijk gebruikt om een te lage pH van de bodem te verhogen. Een geschikte pH ondersteunt de beschikbaarheid van voedingsstoffen en goede omstandigheden voor grasgroei.
Moet ik ieder jaar kalk strooien?
Nee. Wanneer de pH al goed is, hoeft het gazon niet automatisch opnieuw te worden bekalkt. Een pH-test geeft meer informatie.
Helpt kalk tegen mos?
Niet automatisch. Mos kan ook ontstaan door schaduw, vocht, bodemverdichting en een zwakke grasmat. Controleer daarom eerst de oorzaak en bij twijfel de pH.
Wanneer kan ik kalk op het gazon strooien?
Kalk wordt vaak in het najaar, de winter of het vroege voorjaar toegepast. Belangrijker dan de kalender is echter dat bekalking werkelijk nodig is en dat de bodem- en weersomstandigheden geschikt zijn.
Hoeveel kalk heb ik nodig?
Dat hangt af van de huidige pH, gewenste pH, het bodemtype en het gebruikte kalkproduct. Volg daarom een bodemadvies en de dosering van het product.
Kan ik kalk en gazonmest tegelijk strooien?
Dat hangt af van de gebruikte producten. Controleer de gebruiksaanwijzingen en houd indien nodig tijd tussen beide toepassingen.
Is meer kalk beter voor het gazon?
Nee. Ook een te hoge pH is ongewenst. Gebruik daarom alleen de hoeveelheid die nodig is om de bodem naar een geschikte pH te brengen.
