Nieuwe graszoden verzorgen: wanneer maaien, lopen en water geven?
Nieuwe graszoden geven uw tuin direct een groen en verzorgd uiterlijk. Maar na het leggen begint de belangrijkste periode: de eerste weken waarin de graszoden goed moeten wortelen in de ondergrond.
Wie nieuwe graszoden verzorgen serieus aanpakt, moet vooral letten op water, beworteling, belasting en het juiste moment van maaien. De juiste verzorging in de eerste weken bepaalt voor een groot deel hoe snel het gazon sterk, dicht en gezond wordt.
In deze uitgebreide gids leggen we uit hoe u nieuwe graszoden verzorgen het beste kunt aanpakken: hoeveel water nodig is, wanneer u mag lopen en maaien, wanneer u minder vaak kunt beregenen en wat u kunt doen bij gele plekken, droge randen, naden, paddenstoelen en andere problemen.
Nieuwe graszoden verzorgen direct na het leggen
Direct na het leggen moeten nieuwe graszoden grondig worden beregend. Dit is een van de belangrijkste momenten tijdens de aanleg van een nieuw gazon.
Het water moet niet alleen de grassprieten en de bovenkant van de graszode nat maken. Ook de onderkant van de zode en de ondergrond moeten voldoende vochtig worden.
Een veelgemaakte fout is dat het gazon er aan de bovenkant nat uitziet, terwijl de bodem onder de graszoden nog vrijwel droog is.
Controleer daarom na het beregenen voorzichtig op verschillende plaatsen. Til een hoek van een graszode een klein stukje op en controleer of zowel de onderkant van de zode als de bodem daaronder vochtig is.
Hoe vaak moet u nieuwe graszoden water geven?
Er bestaat geen vast beregeningsschema dat voor iedere tuin en iedere dag hetzelfde is.
De waterbehoefte wordt onder andere bepaald door:
- de temperatuur;
- zon of schaduw;
- wind;
- regen;
- het bodemtype;
- de hoeveelheid water per beregeningsbeurt;
- de mate waarin de graszoden al zijn geworteld.
Direct na het leggen hebben graszoden nog nauwelijks wortelcontact met de onderliggende bodem. Daardoor kunnen ze veel minder goed water uit diepere bodemlagen opnemen dan een bestaand gazon.
In deze periode is het belangrijk dat de graszoden en de bovenste bodemlaag niet volledig uitdrogen.
Moeten nieuwe graszoden iedere dag water krijgen?
Bij warm, droog of winderig weer kan dagelijks water geven tijdens de eerste periode noodzakelijk zijn. Bij zeer warme omstandigheden kan zelfs een extra controle of aanvullende beregening nodig zijn.
Bij koel, bewolkt en vochtig weer kan de waterbehoefte aanzienlijk lager zijn.
Daarom is het niet verstandig om wekenlang blind hetzelfde programma te gebruiken, bijvoorbeeld iedere dag exact 30 minuten.
Bij nieuwe graszoden verzorgen is het veel belangrijker om regelmatig de werkelijke vochtigheid onder de graszoden te controleren.
Hoe controleert u of de graszoden genoeg water krijgen?
Kies verschillende plaatsen in het gazon: bijvoorbeeld een zonnige plek, een plek in de schaduw, een rand en het midden van het gazon.
Til voorzichtig een hoek van een graszode op.
De bodem onder de zode moet vochtig zijn. Is alleen het gras aan de bovenkant nat, maar de bodem eronder droog, dan is de beregening onvoldoende diep geweest.
Is de bodem voortdurend drassig, ontstaan er plassen of blijft er langdurig water staan, dan kan juist te veel water worden gegeven of kan de infiltratie onvoldoende zijn.
Vochtig betekent niet voortdurend doorweekt
Meer water is niet automatisch beter.
Graswortels hebben naast vocht ook zuurstof nodig. Wanneer de bodem langdurig volledig verzadigd blijft, kan dit de ontwikkeling van nieuwe wortels belemmeren.
Het doel is daarom een gelijkmatig vochtige wortelzone zonder langdurige waterverzadiging.
Wanneer kunt u minder vaak gaan beregenen?
Naarmate de graszoden nieuwe wortels in de ondergrond ontwikkelen, kan het beregeningsschema geleidelijk worden aangepast.
In plaats van zeer frequente beregening gaat u steeds meer richting minder vaak maar grondiger water geven.
Hiermee wordt het gras gestimuleerd om een sterkere en diepere wortelzone te ontwikkelen.
Ga daarom niet maandenlang door met hetzelfde intensieve programma dat direct na het leggen noodzakelijk was.
Hoe weet u of nieuwe graszoden zijn geworteld?
Dit kunt u eenvoudig controleren.
Pak voorzichtig een klein gedeelte van de grasmat vast en probeer de zode heel licht omhoog te trekken.
Direct na het leggen komt de graszode gemakkelijk omhoog. Zodra nieuwe wortels zich met de ondergrond verbinden, voelt u steeds meer weerstand.
Wanneer de zode niet meer gemakkelijk omhoogkomt, is dit een duidelijk teken dat de beworteling goed op gang is gekomen.
De toestand van de wortels is belangrijker dan alleen het aantal dagen sinds de aanleg.
Wanneer mag u op nieuwe graszoden lopen?
Loop tijdens de eerste periode zo weinig mogelijk over een nieuw gazon.
De bodem is door de beregening vaak vochtig en de graszoden zijn nog niet stevig met de ondergrond verbonden. Veel lopen kan daardoor kuilen, voetafdrukken en verschuivingen veroorzaken.
Moet u het gazon betreden om een sproeier te verplaatsen of de vochtigheid te controleren, doe dit dan voorzichtig en zo weinig mogelijk.
Goed nieuwe graszoden verzorgen betekent dus ook dat u het gazon tijdens de eerste bewortelingsperiode voldoende rust geeft.
Normaal gebruik kan geleidelijk worden opgebouwd wanneer de graszoden goed zijn geworteld en de ondergrond voldoende stevig is.
Wanneer mogen kinderen op het nieuwe gazon spelen?
Wacht met intensief spelen totdat de graszoden goed zijn vastgeworteld.
Voorzichtig over een voldoende stevige grasmat lopen is iets anders dan rennen, voetballen en voortdurend draaien op dezelfde plaats.
Vooral draaiende bewegingen kunnen jonge graszoden verschuiven voordat de wortels sterk genoeg zijn.
Wanneer mag een hond op nieuwe graszoden?
Ook huisdieren kunnen een pas aangelegd gazon beschadigen.
Rennen en scherpe draaibewegingen kunnen losse graszoden verschuiven. Daarnaast kan geconcentreerde hondenurine gele of bruine plekken veroorzaken.
Beperk daarom intensief gebruik door honden tijdens de eerste bewortelingsperiode.
Wanneer een hond toch op het gazon plast, kan de betreffende plek kort met schoon water worden nagespoeld om de urine te verdunnen.
Wanneer moet u nieuwe graszoden voor het eerst maaien?
Maai niet alleen omdat er een bepaald aantal dagen voorbij is.
Controleer eerst of de graszoden voldoende zijn geworteld en niet meer gemakkelijk loskomen van de ondergrond.
Onder goede omstandigheden is de eerste maaibeurt vaak na enkele weken mogelijk, maar temperatuur, seizoen en groeisnelheid kunnen dit versnellen of vertragen.
Controleer dus altijd het gazon zelf voordat u begint.
Hoe maait u nieuwe graszoden de eerste keer?
De eerste maaibeurt moet voorzichtig gebeuren.
Gebruik een scherpe grasmaaier en zet de maaier relatief hoog.
Verwijder bij de eerste maaibeurt niet te veel van het grasblad. Als algemene regel is het verstandig om niet meer dan ongeveer één derde van de lengte van het grasblad tijdens één maaibeurt te verwijderen.
Is het gras te lang geworden? Maai het dan niet onmiddellijk extreem kort. Verlaag de maaihoogte geleidelijk over meerdere maaibeurten.
Waarom is een scherp maaimes belangrijk?
Een bot maaimes snijdt het gras niet netjes af, maar kan aan de grassprieten trekken en deze scheuren.
Bij een nieuw gazon willen we de jonge grasmat zo weinig mogelijk belasten.
Controleer daarom voor de eerste maaibeurt of het mes voldoende scherp is.
Mag u natte nieuwe graszoden maaien?
Maai bij voorkeur wanneer het grasblad redelijk droog is en de bodem stevig genoeg is om het gewicht van de maaier te dragen.
Een zeer natte en zachte ondergrond kan door de wielen worden ingedrukt. Bovendien kan nat gras minder netjes worden gemaaid en aan de maaier blijven plakken.
Wacht daarom indien mogelijk tot de omstandigheden geschikt zijn.
Hoe hoog moet een nieuw gazon worden gemaaid?
Begin relatief hoog en verlaag de maaihoogte geleidelijk wanneer het gazon sterker wordt.
Extreem kort maaien is vooral tijdens de vestigingsfase en tijdens warme of droge perioden niet verstandig.
Een iets langere grasmat heeft meer bladoppervlak en beschermt de bodem beter tegen snelle uitdroging.
Hoe vaak moet u daarna maaien?
Zodra het gazon goed is gevestigd, is regelmatig maaien belangrijk voor een dichte grasmat.
De frequentie wordt bepaald door de groeisnelheid en niet alleen door de kalender.
In een periode met voldoende vocht en geschikte temperaturen kan gras snel groeien en kan regelmatig maaien nodig zijn.
Tijdens droogte, hitte of koude perioden groeit het gras langzamer en kan minder vaak worden gemaaid.
Nieuwe graszoden verzorgen tijdens warm weer
Bij warm en droog weer vraagt nieuwe graszoden verzorgen extra aandacht, omdat vooral de randen, hoeken en zonnige delen snel kunnen uitdrogen.
Controleer vooral:
- randen van het gazon;
- hoeken;
- plaatsen langs bestrating;
- zonnige gedeelten;
- hogere delen van het terrein;
- plaatsen waar veel wind staat.
Deze gedeelten kunnen sneller uitdrogen dan het midden van het gazon.
Wat doet u tijdens een hittegolf?
Tijdens een hittegolf is het voorkomen van uitdroging belangrijker dan het blind volgen van een standaardprogramma.
Controleer de graszoden en de bodem regelmatig.
Beregen bij voorkeur vroeg in de ochtend. Wanneer jonge graszoden onder extreme omstandigheden later op de dag daadwerkelijk beginnen uit te drogen, kan aanvullende beregening noodzakelijk zijn.
Het belangrijkste doel tijdens de eerste bewortelingsfase is voorkomen dat de jonge wortelzone volledig uitdroogt.
Moet u sproeien als het heeft geregend?
Niet automatisch.
Een korte regenbui kan het gras nat maken zonder dat voldoende water door de graszode in de ondergrond terechtkomt.
Controleer daarom de bodem onder de zode.
Na langdurige of voldoende zware regen kan een beregeningsbeurt uiteraard worden overgeslagen.
Een regenmeter is een eenvoudige manier om beter te beoordelen hoeveel neerslag werkelijk is gevallen.
Handmatig of automatisch beregenen?
Beide zijn mogelijk, zolang het gazon gelijkmatig voldoende water krijgt.
Bij handmatige beregening moet een losse sproeier vaak worden verplaatst. Zorg daarbij voor voldoende overlap tussen de verschillende posities.
Met een goed ontworpen automatisch beregeningssysteem kunnen verschillende delen van het gazon afzonderlijk worden geregeld.
Meer informatie vindt u in onze uitgebreide gids over gazon beregenen.
Waarom drogen de randen sneller uit?
De randen van graszoden zijn gevoeliger voor uitdroging omdat ze aan meer lucht en warmte kunnen worden blootgesteld.
Vooral langs warme bestrating kunnen de randen sneller vocht verliezen.
Controleer deze plekken tijdens de eerste weken extra goed.
Een bruine of droge rand betekent niet automatisch dat het volledige gazon meer water nodig heeft. Controleer eerst waar het probleem precies zit.
Wat moet u doen als er naden tussen de graszoden ontstaan?
Graszoden die te droog worden kunnen enigszins krimpen. Daardoor kunnen naden tussen de verschillende rollen zichtbaar worden.
Voorkomen is beter dan herstellen: leg graszoden strak tegen elkaar en zorg dat ze tijdens de bewortelingsperiode niet uitdrogen.
Kleine naden kunnen indien nodig voorzichtig worden gevuld met geschikte grond, zodat de grasmat gemakkelijker kan dichtgroeien.
Grote openingen moeten afzonderlijk worden beoordeeld.
Waarom worden nieuwe graszoden geel?
Gele plekken kunnen verschillende oorzaken hebben. Strooi daarom niet automatisch extra mest.
Mogelijke oorzaken zijn:
- uitdroging;
- te veel water;
- ongelijkmatige beregening;
- slecht contact tussen graszode en ondergrond;
- te lange opslag van opgerolde graszoden vóór het leggen;
- hitte;
- lokale bodemproblemen;
- urine van huisdieren;
- een tekort of onbalans in voeding.
Controleer eerst de vochtigheid, bodem en beworteling voordat u een behandeling kiest.
Wat als één plek droog blijft?
Wanneer één gedeelte van een nieuw gazon geel of droog wordt terwijl de rest goed groeit, is het niet verstandig om automatisch het volledige gazon veel langer te beregenen.
Controleer eerst of die plek evenveel water krijgt als de rest.
Bij automatische beregening kan bijvoorbeeld een sproeier verkeerd zijn afgesteld of kan de overlap onvoldoende zijn.
Bij handmatige beregening kan een gedeelte simpelweg buiten het effectieve sproeibereik vallen.
Wat als er plassen blijven staan?
Nieuwe graszoden hebben water nodig, maar langdurig stilstaand water is niet gewenst.
Wanneer water na beregening of regen lange tijd blijft staan, kan er sprake zijn van:
- te veel beregening;
- verdichte grond;
- zware bodem;
- een plaatselijke laagte;
- slechte bodemopbouw;
- onvoldoende infiltratie of drainage.
Bij een structureel probleem is het beter om de oorzaak op te lossen dan simpelweg meer of minder te sproeien.
Nieuwe graszoden op zandgrond
Zandgrond voert water relatief snel af en houdt minder vocht vast dan een zwaardere bodem.
Daardoor kunnen nieuwe graszoden op zandgrond tijdens warm en droog weer sneller opnieuw water nodig hebben.
Controleer de bodem regelmatig en pas de beregening aan de werkelijke vochttoestand aan.
Nieuwe graszoden op kleigrond
Kleigrond kan relatief veel water vasthouden, maar water aan de oppervlakte soms langzaam opnemen.
Wanneer de sproeiers sneller water geven dan de bodem kan opnemen, kunnen plassen of afstroming ontstaan.
In dat geval kan de totale hoeveelheid water over meerdere kortere beregeningscycli worden verdeeld, met pauzes ertussen zodat het water kan infiltreren.
Nieuwe graszoden op een helling
Op een helling kan water wegstromen voordat het voldoende in de bodem is opgenomen.
Hier kan het verstandig zijn om meerdere kortere beregeningscycli te gebruiken in plaats van één zeer lange cyclus.
Controleer vooral het hoogste gedeelte van de helling. Dit kan sneller uitdrogen, terwijl onderaan juist meer water terechtkomt.
Wanneer mogen tuinmeubelen op het gazon?
Zware tuinmeubelen kunnen tijdens de eerste periode afdrukken en verzakkingen veroorzaken.
Wacht totdat de graszoden goed zijn geworteld en de ondergrond voldoende stevig is.
Ook daarna is het verstandig om zware voorwerpen niet langdurig op exact dezelfde plek te laten staan.
Wanneer mag een trampoline op nieuwe graszoden?
Een trampoline vormt een relatief zware en langdurige belasting op enkele contactpunten.
Plaats deze daarom niet direct na het leggen van nieuwe graszoden.
Wacht totdat het gazon goed is geworteld en de bodem voldoende stevig is.
Houd er rekening mee dat gras onder een trampoline minder licht krijgt en dat intensief gebruik rond de trampoline extra slijtage kan veroorzaken.
Wanneer kunt u nieuwe graszoden bemesten?
Geef niet automatisch direct na het leggen extra mest.
Of en wanneer bemesting nodig is, hangt onder andere af van de bodemvoorbereiding, het seizoen, de gebruikte graszoden en eventuele bemesting die tijdens de aanleg al is toegepast.
Te veel voeding is niet beter.
Beoordeel eerst de groei en conditie van het gazon en gebruik een geschikt gazonproduct volgens de aanbevolen dosering.
Meer informatie vindt u in onze gids over gazon bemesten.
Wanneer mag u verticuteren?
Een pas gelegd gazon hoeft niet direct te worden geverticuteerd.
Verticuteren is een onderhoudsmaatregel voor een bestaand gazon wanneer bijvoorbeeld een problematische viltlaag of veel mos aanwezig is.
Geef nieuwe graszoden eerst voldoende tijd om een sterke en goed gewortelde grasmat te vormen.
Wanneer mag u beluchten?
Ook intensief beluchten is normaal gesproken geen behandeling die direct na het leggen nodig hoort te zijn.
Een goede bodemvoorbereiding vóór het leggen is juist bedoeld om verdichting en slechte wortelontwikkeling te voorkomen.
Wanneer later structurele bodemverdichting ontstaat, kan beluchten onderdeel worden van het onderhoud.
Paddenstoelen in nieuwe graszoden
Na het leggen kunnen soms paddenstoelen verschijnen. Dit betekent niet automatisch dat de graszoden slecht zijn.
Vochtige omstandigheden en organisch materiaal kunnen de ontwikkeling van schimmels en zichtbare paddenstoelen stimuleren.
Wanneer het gazon verder gezond groeit, is een enkele paddenstoel meestal geen reden voor grote maatregelen.
Blijft het gazon voortdurend extreem nat, controleer dan de beregening en afwatering.
Lees meer in onze gids over paddenstoelen in het gazon.
Onkruid tussen nieuwe graszoden
Een nieuw gazon kan na verloop van tijd onkruid krijgen. Onkruidzaden kunnen al in de bodem aanwezig zijn of vanuit de omgeving in de tuin terechtkomen.
Gebruik niet direct na het leggen zonder noodzaak een onkruidbestrijdingsmiddel.
De prioriteit tijdens de eerste periode is een goede beworteling en ontwikkeling van een dichte grasmat.
Wanneer is het gazon volledig klaar?
Er bestaat geen exacte dag waarop ieder nieuw gazon ineens volledig volwassen is.
Beworteling en ontwikkeling gaan geleidelijk en worden beïnvloed door seizoen, temperatuur, bodem, water en onderhoud.
Na enkele weken kan het gazon al stevig geworteld zijn en normaal gemaaid worden, maar de verdere ontwikkeling van een sterke wortelzone gaat daarna nog door.
Na de eerste bewortelingsfase verandert daarom de manier van nieuwe graszoden verzorgen: de beregening wordt geleidelijk minder frequent en het gazon kan steeds normaler worden gebruikt.
Praktisch schema voor de eerste weken
Direct na het leggen
Beregen het volledige gazon grondig. Controleer of het water door de graszode heen de ondergrond heeft bereikt. Vermijd onnodig lopen.
Eerste week
Controleer dagelijks de vochtigheid, vooral bij warm, zonnig of winderig weer. Laat de graszoden niet uitdrogen, maar voorkom langdurige verzadiging en plassen.
Tweede week
Blijf de vochtigheid en beworteling controleren. Wanneer duidelijke nieuwe wortels ontstaan, kan de frequentie van beregening geleidelijk worden verminderd en kan per beregeningsbeurt grondiger water worden gegeven.
Rond de derde week
Controleer of de graszoden stevig aan de ondergrond vastzitten. Wanneer ze goed zijn geworteld en het gras voldoende lang is, kan de eerste maaibeurt mogelijk worden uitgevoerd met een hoge maaistand.
Daarna
Bouw normaal gebruik geleidelijk op. Ga over naar een beregeningsstrategie voor een gevestigd gazon: minder frequent maar grondiger, aangepast aan bodem, regen en weersomstandigheden.
Veelgemaakte fouten bij nieuwe graszoden
- te weinig water direct na het leggen;
- alleen de bovenkant van het gras nat maken;
- het gazon volledig laten uitdrogen;
- de bodem voortdurend doorweekt houden;
- iedere dag hetzelfde programma gebruiken zonder naar het weer te kijken;
- te vroeg intensief over het gazon lopen;
- te vroeg maaien voordat de graszoden zijn geworteld;
- bij de eerste maaibeurt te kort maaien;
- met een bot maaimes werken;
- een droge plek oplossen door het volledige gazon extreem veel water te geven;
- direct extra mest geven zonder te weten of dit nodig is;
- zware tuinmeubelen of een trampoline te vroeg op het gazon plaatsen.
Veelgestelde vragen over nieuwe graszoden verzorgen
Wanneer mag ik voor het eerst over nieuwe graszoden lopen?
Beperk het lopen totdat de graszoden goed zijn geworteld en de ondergrond voldoende stevig is. Controleer dit door voorzichtig te testen of een zode nog gemakkelijk omhoogkomt.
Wanneer mag ik nieuwe graszoden voor het eerst maaien?
Maai wanneer de graszoden goed zijn geworteld en voldoende lang zijn. Dit is onder goede omstandigheden vaak na enkele weken. Begin met een hoge maaistand en verwijder niet te veel gras in één keer.
Hoe vaak moet ik nieuwe graszoden water geven?
Dat hangt af van temperatuur, wind, regen, zon en bodem. Tijdens warm en droog weer kan in de eerste periode dagelijks water nodig zijn. Controleer altijd of de bodem onder de graszode voldoende vochtig is.
Kan ik nieuwe graszoden te veel water geven?
Ja. De graszoden moeten voldoende vochtig blijven, maar een voortdurend verzadigde bodem is niet gewenst. Graswortels hebben ook zuurstof nodig.
Waarom worden de randen van mijn graszoden bruin?
Randen drogen vaak sneller uit dan het midden van een graszode, vooral langs warme bestrating en op zonnige of winderige plaatsen. Controleer daar de vochtigheid extra goed.
Waarom ontstaan er open naden?
Een mogelijke oorzaak is uitdroging en krimp van de graszoden. Zorg voor voldoende vocht tijdens de bewortelingsperiode en voorkom dat de randen uitdrogen.
Wanneer kan ik stoppen met dagelijks water geven?
Ga niet alleen uit van een vaste datum. Zodra de graszoden duidelijk in de ondergrond beginnen te wortelen, kunt u de frequentie geleidelijk verminderen en grondiger gaan beregenen.
Mag ik nieuwe graszoden direct bemesten?
Niet automatisch. Dit hangt af van de bodemvoorbereiding, het seizoen en eventuele bemesting die tijdens de aanleg al is toegepast.
Wat moet ik doen als het veel regent?
Controleer de werkelijke vochtigheid van de bodem. Wanneer natuurlijke neerslag voldoende water heeft geleverd, hoeft de automatische beregening niet onnodig door te draaien.
Wat als mijn graszoden na drie weken nog los liggen?
Onderzoek de omstandigheden voordat u het gazon intensief gaat gebruiken. Controleer vocht, contact tussen graszode en bodem, bodemstructuur en wortelontwikkeling.
Nieuwe graszoden verzorgen: de belangrijkste regel
Wie problemen wil voorkomen, moet nieuwe graszoden verzorgen op basis van de werkelijke toestand van het gazon en niet uitsluitend volgens een vast dagschema.
Controleer vocht, beworteling en groei. Pas water en gebruik daarop aan. Zodra het gazon sterker wordt, gaat u geleidelijk over naar normaal gazononderhoud.
Nieuwe graszoden laten aanleggen door TOPIARVORM
Een mooi gazon begint niet alleen bij goede graszoden. De voorbereiding van de ondergrond, egalisatie, aansluiting van de graszoden, beregening en nazorg zijn minstens zo belangrijk.
TOPIARVORM verzorgt de complete aanleg en vervanging van gazons: van het verwijderen van het oude gazon en de voorbereiding van de bodem tot het leveren en leggen van nieuwe graszoden.
Ook kunnen wij een passend automatisch beregeningssysteem ontwerpen en installeren, zodat het nieuwe gazon gelijkmatig van water wordt voorzien.
Bekijk ook onze informatie over gazon aanleggen en vervangen.
Wij werken in Eindhoven, Veldhoven en omgeving.
